DALYAN DAHA İYİSİNİ HAK ETMİYOR MU?
Dalyan…
Türkiye’nin sınırlarını çoktan aşmış bir isim. İztuzu Plajı, Caretta Caretta’ları, Dalyan Kanalı, Kaunos Antik Kenti, kaya mezarları ve doğasıyla dünyanın farklı ülkelerinden insanların görmek için geldiği bir turizm merkezi…
Böylesine önemli bir turizm destinasyonuna Ortaca yönünden girerken insan ister istemez çevresine bakıyor…
Çünkü turizm biraz da ilk izlenimdir…
Bir yere ilk kez gelen insanın gördüğü yol, çevre düzenlemesi, peyzaj, karşılama noktaları ve giriş düzenlemesi o yer hakkındaki ilk düşüncesini oluşturur…
Peki Dalyan’a gelenleri bugün nasıl karşılıyoruz?
Buyurun, fotoğrafa birlikte bakalım.

Karşımızda rengârenk harflerle yazılmış bir “DALYAN”, yanında Ortaca Belediyesi logosu, altında da “HOŞ GELDİNİZ” yazısı var…
Üstelik bu karşılama düzenlemesi de turizm sezonunun başında değil, sezon sona erdikten sonra geldi…
Elbette Dalyan’ın adının girişte yazılmasına karşı değilim.
Mesele o değil.
Benim itirazım, dünyanın tanıdığı Dalyan’ın nasıl karşılandığına.
Açık söyleyeyim; kullanılan yazı karakterini uzaktan baktığımda karmaşık buluyorum. Dalyan’ın sahip olduğu tarihsel ve doğal kimliği bu tasarımda göremiyorum.
Kaunos nerede?
Kaya mezarları nerede?
Caretta Caretta nerede?
Dalyan Kanalı nerede?
İztuzu nerede?
Kısacası Dalyan nerede?
Bir turizm merkezinin girişine yalnızca adını yazmak başka, o yerin kimliğini daha girişinde hissettirmek başka bir şeydir.
Sayın Belediye;
Ben bugüne kadar Dalyan’ın sahip olduğu turizm potansiyeline, adına ve dünya çapındaki bilinirliğine yakışacak, bana “İşte Dalyan için yapılan kayda değer bir çalışma” dedirtecek bir çalışmanızı göremedim.
Bunu bir gazeteci olarak kendi gözlemim ve eleştirim olarak söylüyorum.
Hatta daha açık söyleyeyim:
Dalyanlısınız ve turizmden kazanıyorsunuz ama Dalyan’a yatırım yapmıyorsunuz veya ne yapacağınızı bilmiyorsunuz.
Ağır bir cümle olduğunun farkındayım.
Ama o zaman ben de soruyorum:
Dalyan’ın sahip olduğu turizm değerine yakışacak çalışmalar nerede?
Bir tabela koymak yatırım değildir. Birkaç renkli harfle “DALYAN” yazmak da dünyanın tanıdığı bir turizm merkezine kimlik kazandırmaya yetmez.
Üstelik mesele yalnızca o yazıdan ibaret de değil.
Biraz geriye gidelim.
Ortaca istikametinden Dalyan’a doğru ilerleyelim ve Dalyan’a gelen yerli ya da yabancı bir ziyaretçinin gördüğü manzaraya bakalım.
Yolun ortasında uzun bir refüj var.
Burası rengârenk çiçeklerle donatılabilir, peyzaj düzenlemesi yapılabilir, gece aydınlatmalarıyla bambaşka bir görüntüye kavuşturulabilir. Daha Dalyan’a ulaşmadan insana “Özel bir yere yaklaşıyorum” duygusu verilebilir.
Peki bugün nasıl görünüyor?
Buyurun…

Kuru toprak…
Kurumuş otlar…
Ve Dalyan’a doğru uzanan bomboş bir refüj.
Oysa burası başlı başına bir karşılama koridoruna dönüştürülemez mi?
Örneğin Ortaca’dan Dalyan’a doğru ilerleyen yol üzerinde estetik ve Dalyan’ın kimliğiyle bütünleşen;
“DALYAN’A 5 KM”
biraz ileride;
“DALYAN’A 3 KM”
ve ardından;
“DALYAN’A 1 KM”
şeklinde tanıtım noktaları oluşturulamaz mı?
Üstelik bunların sıradan kilometre tabelaları olması da gerekmiyor.
Birinde Caretta Caretta…
Birinde Kaunos…
Birinde İztuzu…
Birinde kaya mezarları…
Bir diğerinde Dalyan Kanalı…
Çevresinde çiçekler, yöreye uygun bitkiler ve estetik aydınlatmalar…
Dalyan’a gelen insan daha girişe ulaşmadan Dalyan’ı yaşamaya başlayamaz mı?
Bence başlayabilir.
Ve sonunda öyle bir giriş yapılır ki insanlar önünden geçip gitmek yerine fotoğrafını çekmek ister.
Şimdi Sayın Belediyeye başka bir soru soruyorum:
Neden daha büyük düşünmediniz?
Mevcut “DALYAN” yazısını kim tasarladı, bu tasarımın uygulanmasına kim karar verdi bilmiyorum.
Ancak ortaya çıkan çalışma konusunda düşüncemi söylemek de benim eleştiri hakkım:
Ben bu tasarımı Dalyan’a yakıştıramadım.
Hatta ironik biçimde söylemek gerekirse, bu tasarımı düşünüp Dalyan için uygun bulanları tebrik etmek gerekiyor! Çünkü Dalyan’a değer katması beklenen bir çalışmanın, Dalyan’ın sahip olduğu güçlü turizm kimliğini ne kadar yansıttığı bugün tartışılır hale gelmiş durumda.
Peki sadece eleştiriyor muyum?
Hayır.
O zaman “Nasıl olabilirdi?” sorusuna da bir örnek gösterelim.
Biz bugün mevcut giriş alanını esas alarak, yalnızca fikir vermesi amacıyla temsili bir çalışma hazırladık.
Kaunos’un kaya mezarlarından esinlenen iki anıtsal bölüm…
Ortada uzaktan rahatlıkla görülebilecek güçlü bir DALYAN vurgusu…
Türkçe ve İngilizce karşılama…
Palmiyeler…
Çiçeklendirilmiş refüj…
Peyzaj…
Gece aydınlatması…
Ve Dalyan’ın tarihini, doğasını ve turizm kimliğini daha ilk bakışta hissettirmeye çalışan bir giriş.

Ben “Bunu aynen yapın” demiyorum.
Bizim hazırladığımız tasarım da eleştirilebilir.
Beğenen olur, beğenmeyen olur.
Bir mimar çıkar çok daha güzelini tasarlar. Bir peyzaj mimarı bambaşka bir fikir ortaya koyar. Dalyanlıların içinden çok daha yaratıcı öneriler çıkabilir.
Mesele bizim yaptığımız tasarımın güzel olup olmadığı da değil.
Mesele şu:
Dalyan için neden daha büyük düşünmüyoruz?
Dünyanın farklı ülkelerinden insanların görmek için binlerce kilometre yol geldiği bir yere biz neden sıradan bir yerleşim yeri muamelesi yapıyoruz?
Neden Dalyan’a yaklaşan bir turist daha kilometreler öncesinden buranın farklı bir yer olduğunu hissetmesin?
Neden Dalyan’ın girişi kendi başına bir fotoğraf noktası olmasın?
Neden insanlar burada araçlarından inip bir fotoğraf çektirerek “Dalyan’a geldik” demesin?
Bunların hiçbiri ulaşılamayacak hayaller değil.
Mesele biraz vizyon, biraz estetik, biraz da Dalyan’ın elindeki değerin farkında olmak.
Şimdi iki görüntüyü yan yana koyun.
Bir tarafta bugün yapılan…
Diğer tarafta yalnızca “Başka türlü de düşünülebilir” demek amacıyla hazırladığımız örnek.
Kararı ben vermeyeyim.
Dalyanlılar versin.
Sayın okurlarımız, siz ne diyorsunuz?
Sayın Belediyenin yaptığı mevcut giriş düzenlemesi Dalyan’a yakışıyor mu?
Yoksa Dalyan çok daha iyisini mi hak ediyor?
Ben kendi cevabımı zaten verdim.
Ve Sayın Belediyeye son olarak tek bir cümlem var:
DALYAN’IN ADINI BÜYÜTMEYE İHTİYACINIZ YOK; DALYAN ZATEN BÜYÜK… SİZE DÜŞEN, YAPTIĞINIZ İŞLERİ DALYAN’IN ADINA YAKIŞIR HALE GETİRMEK.
Haber / Makale: Dedektif Gazeteci Ali ERTURAN – Uluslararası Gazeteciler Delegasyonu Genel Başkanı


